Tuesday, October 23, 2007

ޙަދީޘްގެ މަޤާމަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

ޙަދީޘްގެ މަޤާމަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

އާދެ! ޙަދީޘަކީ ﷲ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَىގެ ރަސޫލާ محمد الرَّسولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ ގެ ބަސްފުޅުތަކާއި އަމުރުފުޅުތަކާއި، އެކަލޭގެފާނުގެ ދިރިއުޅުމާއި، އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ ޢަމަލުފުޅެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނުގެ ގާތު އެކަމެއް ކުރެވި، އެކަމަކަށް އެއްޗެއް ވިދާޅުނުވާ ކަންތައްތަކަކީވެސް ސުންނަތެވެ. ނުވަތަ މަންހަޖެވެ. ރަސޫލާ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ ސުންނަތަށް ތަބާވުމަކީ ކޮންމެ ފަރުދެއްގެ މައްޗަށް ވާޖިބުވެގެންވާ ކަމެކެވެ. މާތް ﷲ އަމުރުކުރައްވާފައިވާ ކަމެކެވެ. ﷲ އަށް ކުރެވޭ އަޅުކަންތައް އެކަލާނގެ ރަސޫލާގެ ޢަމަލުފުޅާއި އެއްގޮތްވުން ވާޖިބެވެ. އަދި އަޅުކަންތައް ޤަބޫލުވެވިގެންވަނީ ސުންނަތާއި އެއްގޮތަށްވާނަމައެވެ. ރަސޫލާ
محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ:
مَنْ عَمِلَ عَمَلاً لَيْسَ عَلَيْهِ أَمْرُنَا فَهُوَ رَدٌّ
" ތިމަންކަލޭގެފާނުގެ އަމުރު އެޢަމަލަކަށް ނުވާ ޢަމަލެއް މީހަކު ކޮށްފިނަމަ އެ ވަނީ ރައްދުވެގެންނެވެ."(އެބަހީ: ޤަބޫލެއްނުކުރެވޭނެއެވެ.)

ވީމާ ދީނީ އެއްވެސް ކަމެއް ކުރާނަމަ އެ ޢަމަލެއް ކުރަންވާނީ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ ދެއްކެވި ގޮތަށެވެ. އެހެން ގޮތަކަށް ކޮށްފިނަމަ އެ ޢަމަލު ޤަބޫލެއްނުކުރެވޭނެއެވެ. މާތްﷲގެ ރަސޫލާ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ އެންގެވި ކަންތައްތަކުގައި ނުވަތަ ސުންނަތުގައި ހިފެހެއްޓުމަށް އަމުރުކުރައްވައި ﷲ ވަޙީ ކުރައްވަނީ:
وَمَآ ءاتَاكُمُ الرَّسُوْلُ فَخُذُوْهُ وَمَا نَهَى كُمْ عَنْهُ فَنْتَهُوا ( سُوْرَةُ الحَشْرِ : 7 )
" ރަސޫލާ (محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ) ތިޔަބައިމީހުންނަށް، އެކަމަކާއިގެން އައި ކަމެއްގައި ތިޔަބައިމީހުން ހިފާށެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނު ތިޔަބައިމީހުންނަށް މަނާކުރާ ކަންތައްތަކުން ދުރުހެލިވާށެވެ. "

އަދި މާތްﷲގެ ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ ބަސްފުޅެއް އަޑު އިވޭހިނދު އެއަށް ފުރަގަސް ނުދިނުމަށާއި އަދި محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ ގެ ޙަދީޘްފުޅެއް އަޑު އިވޭހިނދު އޭގެ މައްޗަށް ބަސްބުނެ، ތިހެނެއްނޫނޭ މިހެނޭ ކިޔުންފަދަ ކަންތައްތައް މާތްﷲވަނީ ވަރަށް ވަރުގަދަޔަށް މަނާކުރައްވާފައެވެ.

ﷲ ވަޙީ ކުރައްވަނީ:
يَا أَيُّهَا الَّذِيْنَ ءَامَنُوْا لاَ تَرْفَعُوْا أَصْوَاتَكُمْ فَوْقَ صَوْتِ النَّبِيِّ وَلاَ تَجْهَرُوْا لَهُ بِالْقَوْلِ كَجَهْرِ بَعْضِكُمْ لِبَعْضِ أَنْ تَحْبَطَ أَعْمَالُكُمْ وَأَنْتُمْ لاَ تَشْعُرُوْنَ ( سورة الحجرات : 2 )
”އޭ އީމާންވެއްޖެ މީސްތަކުންނޭވެ! ނަބިއްޔާ(محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ)ގެ އަޑުފުޅުގެ މައްޗަށް ތިޔަބައިމީހުންގެ އަޑު ނުއުފުލާށެވެ.(މަތިނުކުރާށެވެ.) އަދި، ތިޔަބައިމީހުން ތިޔަބައިމީހުން އެއްބަޔަކު އަނެއްބަޔަކާއި ގަދައަޑުން ވާހަކަ ދައްކާ ފަދައިން އެކަލޭގެފާނަށް ގަދައަޑުން ބަސް ނުބުނާށެވެ! އެއީ ތިޔަބައިމީހުން ނޭނގި ތިބެ ތިޔަބައިމީހުންގެ ޢަމަލުތައް ބާޠިލުވެދާނެތީއެވެ."

ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ ބަސްފުޅުތައް ނުވަތަ ޙަދީޘްފުޅުތަކުގެ މައްޗަށް ބަސްކިޔުމީ ނުވަތަ ޙަދީޘް އަޑުއިވޭ ހިނދު އަޑުހަރުކުރުމީ އެފަދަމީހަކަށް ނޭނގި ހުރެ އޭނާކުރި ހުރިހާ ޢަމަލުތަކެއް ބަރުބާދުވެދާކަމެކެވެ. އެހެންވީމާ، ޞައްޙަ ޙަދީޘެއްނަމަ ކޮންމެ ފަދަ ޙާލެއްގައިވެސް ޤަބޫލުކުރުން ވާޖިބެވެ.
ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ އަރިހުގައި އަޑުމަޑު ކުރާމީހުންނަށް ހުރި އަޖުރު ބަޔާންކުރައްވައި ވަޙީ ކުރައްވަނީ:
إِنَّ الَّذِيْنَ يَغُضُّوْنَ أَصْوَاتَهُمْ عِنْدَ رَسُوْلِ اللهِ أُؤلَائِكَ الَّذِيْنَ امْتَحَنَ اللهُ قُلُوْبَهُمْ لِلتَّقْوَى لَهُمْ مَغْفِرَةٌ وَأَجْرٌ عَظِيْمٌ ( سورة الحجرات : 3 )
"ހަމަކަށަވަރުން ﷲގެ ރަސޫލާ (محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ)ގެ އަރިހުގައި އެބައިމީހުންގެ އަޑުމަޑުކޮށް(މައިތިރިކޮށް) ހަދާ މީހުންނަކީ އެއީ، އެބައިމީހުންގެ ހިތްތައް ތަޤްވާވެރިކަމަށްޓަކައި ﷲ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى އިމްތިޙާނުކުރެއްވި މީސްތަކުންނެވެ. އެބައިމީހުންނަށް ފާފަފުއްސެވުމާއި ބޮޑުވެގެންވާ އަޖުރުވެއެވެ.(އެބަހީ: ޖަންނަތެވެ.)"
އެންމެ ރީތި ނަމޫނާވަނީ ﷲގެ ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ ހަށިކޮޅުގައެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ އުޅުއްވުމާއި މުޢާމަލާތް ކުރައްވާ ގޮތްކޮޅާއި ހެދުން ތުރުކުރައްވާގޮތްކޮޅާއި އަދި އަވައްޓެރިންނަށާއި ގާތްތިމާގެ މީސްތަކުންނަށް ކަމޭހިއްތެވުމާއި ފަޤީރުންނާއި ޔަތީމުންނަށް ޙަމްދަރުދީވާގޮތްކޮޅަކީ ނުވަތަ އެހެންނޫނަސް އެކަލޭގެފާނުގެ ޙަޔާތުގެ ކޮންމެ ދިމާލަކަށް ބެއްލެވިއަސް އެފަދަ ދެވަނަ ނަމޫނާއެއް ނެތްފަދަ ނަމޫނާއެކެވެ.
ވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަދި ހުރިހާ މުސްލިމުންނަށް ވާޖިބުވެގެންވަނީ އެކަލޭގެފާނު ނަމޫނާއެއް ކަމުގައި ބެއްލެވުމެވެ. ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْއީ އެންމެ ހެޔޮ ނަމޫނާ ކަމުގައި ބަޔާންކުރައްވައި މާތްﷲ ވަޙީގެ ނިދާ އިއްވަވަނީ:
لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِيْ رَسُوْلِ اللهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِّمَنْ كَانَ يَرْجُوْا اللهَ وَالْيَوْمَ الآخِرَ وَذَكَرَ اللهَ كَثِيْرًا ( سورة الأَحْزَاب :21 )
"ހަމަކަށަވަރުން ތިޔަބައިމީހުންނަށްޓަކައި ﷲގެ ރަސޫލުގެ ކިބާގައި ރިވެތިވެގެންވާ (ހެޔޮ) ނަމޫނާއެއްވާކަން ކަށަވަރެވެ. އެއީ ﷲ އާއި އާޚިރަތްދުވަސް އެދޭ މީހަކަށާއި ގިނަގިނައިން ﷲ ހަނދުމަކޮށް ޛިކުރުކުރާ ބަޔަކަށެވެ."
ވީމާ، އަހަރެމެން ބަލަންވީ އެންމެ ހެޔޮކަންތައްތަކަށެވެ. ރަސޫލާއީ أَشْرَفُ الْمَخْلُوْقَاتِއެވެ. މަޚުލޫޤުތަކުންކުރެ އެންމެ ހެޔޮ ޞާޙިބާއެވެ. އެކަލޭގެފާނަށް ތަބާވާމީހަކު މަގުފުރެދިގެންނުދާނެއެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނަށް ތަބާވާމީހަކު ގެއްލެނިވެގެނެއް ނުދާނެކަން ކަށަވަރެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ ސުންނަތަށް މަޖާކޮށް ހަޖޫ ޖަހާ މީހުންގެ ޙާލަކީކޮބައިތޯއެވެ! އެންމެ ހެޔޮ ޞާޙިބާ އުޅުއްވިގޮތަށް ޖެއްސުންކުރުމުން ﷲ سُبْحَانَهُ وَتَعَالَى އެމީހާއަށް ދެއްވާނީ ކޮންފަދަ ޢަޛާބެއްތޯއެވެ؟ މުނާފިޤުން ޞަޙާބިންނަށް ހަޖޫޖަހައި ސަމާސާގެ މިޒާޖުން ބަސްތަކެއްބުނުމުން، މާތްﷲ ކޯފާ އިސްކުރައްވައި ވަޙީ ބަސްފުޅު ނާޒިލްކުރެއްވިއެވެ. ޞަޙާބީންނަކީ ނަބީ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ އުޅުއްވިގޮތަށް އުޅުއްވި އަދި އެކަމުގައި އެންމެ ފުރިހަމަ ޚަލްޤުތަކުންނެވެ. އެ ޞަޙާބީންނަށް ޖެއްސުންކުރުމުން ﷲގެ ޙަޟްރަތުގައި އެކަންތައްވީ އެކަލާނގެއަށާއި، އެކަލާނގެ އާޔަތްތަކަށާއި އަދި އެކަލާނގެ ރަސޫލާއަށް ޖެއްސުންކުރުންފަދަ ކަމަކަށެވެ. އެހާވެސް ނުބައިކަމަކަށެވެ. އެހެންވެ، ﷲ އެބައިމީހުންގެ ވާހަކަ ޤުރުއާނުގައި އުންމަތަށް އަންގަވައި ވަޙީ ކުރައްވަނީ:
وَلَئِنْ سَأَلْتُهُمْ لَيَقُوْلُنَّ إِنَّمَا كُنَّـا نَخُوْضُ وَنَلْعَبُ قُلْ أَبِاللهِ وَءَايَاتِهِ وَرَسُوْلِهِ كُنْتُمْ تَسْتَهْـزِءُوْنَ * لا تَعْتَذِرُوْا قَدْ كَفَرْتُمْ بَعْدَ إِيْمَانِكُمْ...( سورة التوبة : 65-66 )
"އަދި ކަލޭގެފާނު އެބައިމީހުން(ޞަޙާބީންގެ ތެރެއިން ބައެއްބޭކަލުންނަށް ޖެއްސުންކުރިމީހުންނާއި) ، ސުވާލުކޮށްފިނަމަ، އެބައިމީހުން ހަމަކަށަވަރުންވެސް ބުނާނެއެވެ.: ތިމަންނަމެންވީ މަޖާކޮށް ކުޅިވަރުކުޅޭ މީހުންކަމުގައެވެ. ކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވާށެވެ! ތިޔަބައިމީހުން މަލާމާތްކުރާންވީ، މާތްﷲ އަށާއި، އެކަލާނގެ އާޔަތްތަކަށާއި، އެކަލާނގެ ރަސޫލާއަށް ހެއްޔެވެ؟ * ތިޔަބައިމީހުން ޢުޛުރުނުދައްކާށެވެ. ހަމަކަށަވަރުން ތިޔަބައިމީހުން އީމާންވުމަށްފަހު ކާފިރުވެއްޖެއެވެ." (މިއީ އެބައިމީހުން ޢުޛުރުދައްކަން ފެށުމުން ﷲ ޥަޙީ ކުރެއްވި ބަސްފުޅެވެ.)

މިމީހުން އީމާންވުމަށްފަހު ކާފިރުވީ ޞަޙާބީންނަށް ހަޖޫޖެހުމުންނެވެ. އަދި އެމީހުން ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْއަށް ނުވަތަ ރަސޫލާގެ ސުންނަތަށް ޖޯކުޖަހައި ހަޖޫޖެހިނަމަ ހާލަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟

ވީމާ، ފުރިހަމައަށް ކިޔަމަންވާންވީ ދެފަރާތަށް، ފުރިހަމައަށް ބޯލަނބައި ކިޔަމަންވާށެވެ! އެއީ ﷲ އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْއެވެ. އަދި ﷲ ވަޙީ ކުރައްވާފައިވާ ފަދައިންނެވެ:
وَمَآ ءاتَاكُمُ الرَّسُوْلُ فَخُذُوْهُ وَمَا نَهَى كُمْ عَنْهُ فَنْتَهُوا ( سُوْرَةُ الحَشْرِ : 7 )
" ރަސޫލާ (محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ) ތިޔަބައިމީހުންނަށް، އެކަމަކާއިގެން އައި ކަމެއްގައި ތިޔަބައިމީހުން ހިފާށެވެ. އަދި އެކަލޭގެފާނު ތިޔަބައިމީހުންނަށް މަނާކުރާ ކަންތައްތަކުން ދުރުހެލިވާށެވެ. "

އަދި " މުސްލިމޫން" މި ބަހުގެ މާނަ އަކީވެސް ބޯލަނބައި ކިޔަމަންވާ މީހުނެވެ. އެއީ ރުހުމުގައި ވިޔަސް ނުރުހުމުގައި ވިޔަސްހެޔޮމެއެވެ. މިސާލަކަށް، ދީނުގައި މީހަކު ނުރުހޭކަމެއް އޮވެދާނެއެވެ. އެފަދަ މީހަކަށް ޖެހޭނީ ﷲއާއި ރަސޫލާއަށް ކިޔަމަންވާށެވެ. އަދި އެކަމަށް ރުހޭށެވެ. އެހެނީ ކިޔަމަންވުންވަނީ ރުހުމުގައިވެސް އަދި ތިމާގެ ނުރުހުމުގައިވެސް ހަމަހަމަވެގެންނެވެ. ނިކަން ވިސްނާށެވެ! މަންމައަކު އޭނަގެ ދަރިއަކަށް ކަމަކަށް އަމުރުކުރާއިރު، ބައެއްފަހަރު ދަރިފުޅު އެކަމަށް ނުރުހިދެއެވެ. އެކަމަކުވެސް، މަންމަ އަށް ކިޔަމަންވެ، ދަރިފުޅުގެ ނުރުހުމުގައި ނަމަވެސް އެކަން ކޮށްފިނަމަ މަންމަ އުފާވާނެއެވެ. އެކަމު ދަރިފުޅު، މަންމަ ބުނާކަމެއް ނުކޮއްފިނަމަ، މަންމަ ރުޅި އަންނާނެއެވެ. އަދި އަދަބުވެސް ދޭނެއެވެ. ހަމައެފަދައިން ﷲ އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ (محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ) އަމުރުކުރައްވާކަންތައްތައް ކުރުމުން ﷲ އެމީހެއްދެކެ ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވައެވެ. އަދި އެ ދެފަރާތުގެ އަމުރުފުޅަށް ނުކިޔަމަންތެރިވެއްޖެ ނަމަ ކޯފާވެވޮޑިގަންނަވައެވެ. އަދި އާޚިރަތުގައި ޢަޛާބުވެސް ދެއްވާނެއެވެ.

ވީމާ، ޞަޙާބީންގެ ހުރިހާ ބޭކަލުންވެސް ބުނެފައިވަނީ: "ތިމަންބޭކަލުން ﷲގެ ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ އަށް ކިޔަމަންވީ، ތިމަންބޭކަލުން ރުހޭކަންތައްތަކުގަޔާއި ނުރުހޭކަންތައްތަކުގައެވެ."

ﷲއާއި ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ އަމުރުކުރައްވާކަމެއްގައި ނުބައި ކަމެއް ނޯންނާނެއެވެ. އޭގެ ނިމުން ވަރަށް ރަނގަޅު ފޮނި އެއްޗަކަށް ވާނެއެވެ. ﷲ އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ އަމުރުތަކުން މޫނު އަނބުރާލައިފި މީހަކުގެ ނިމުންވަރަށް ހިތިވާނެއެވެ. އެމީހެއްގެ މަކާނަކަށްވާނީ ނުވަތަ ތަނަކަށްވާނީ ނަރަކަނުން އެހެން ދެވަނަ ތަނެއް ނޫނެވެ.

އިމާމް މާލިކް ރަޙިމަހުއްﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ: ނަބީ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْއަށް ފަހު، އެމީހަކު ބުނާ ބައެއް ބަހުގައި ހިފޭ އަދި އަނެއްބައި ބަސްތައް ދޫކުރަން ނުޖެހޭ ހަމައެކަކުވެސް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް ނަބީ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ ބަސްފުޅުތައް އެހެނަކުން ނޫނެވެ." (އެބަހީ: އެކަލޭގެފާނުގެ ބަސްފުޅަކީ ޤަބޫލުކުރަންޖެހޭ އެއްޗެކެވެ. ރައްދެއްނުކުރެވޭނެއެވެ.)

އިމާމް ޝާފިޢީ ރަޙިމަހުއްﷲ ވިދާޅުވަނީ: "ރަސޫލުއްﷲ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ އަރިހުން ވާރިދުވެގެންއައި ސުންނަތެއް އެމީހެއްގެ ކައިރީގައި ބަޔާންވާން އޮތްނަމަ، އެއްވެސް މީހަކު ބުނާ ބަހަކަށްޓަކައި އެ ސުންނަތް ދޫކޮށްލުން ހުއްދަނުވާ ކަމުގެ މައްޗަށް މުސްލިމުން އެއްބަސްވެފައިވެއެވެ."

އަދިވެސް އިމާމް ޝާފިޢީ ރަޙިމަހުއްﷲ ވިދާޅުވިއެވެ: "ތިމަންކަލޭގެފާނުގެ ފޮތުގައި ރަސޫލުއްﷲ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ ގެ ސުންނަތާއި ޚިލާފު އެއްޗެއް ވަނިކޮށް ތިޔަބައިމީހުންނަށް ފެނިއްޖެނަމަ، ފަހެ ރަސޫލުއްﷲ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْގެ ސުންނަތުގައިވާ ގޮތަށް ތިޔަބައިމީހުން ބަސްބުނެ އުޅޭށެވެ! އަދި ތިމަން ބުނި ވާހަކަޔަށް (ޢަމަލުނުކޮށް) ދޫކޮށްލާށެވެ!

އިމާމް އަޙްމަދު ބިން ޙަންބަލް ރަޙިމަހުއްﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ: "ތިމަންކަލޭގެފާނު ނަކަލު ނުކުރާށެވެ. އަދި މާލިކުގެފާނާއި ޝާފިޢީގެފާނާއި އަޥްޒާޢީގެފާނާއި ޘަޥްރީގެފާނުވެސް ނަކަލު ނުކުރާށެވެ. އަދި އެބޭކަލުންވެސް ނެންގެވި ތަންތަނުން (ދަލީލު ނަގައި އޭގައި) ހިފާށެވެ.!"

އަދިވެސް އިމާމް އަޙްމަދު ބިން ޙަންބަލް ރަޙިމަހުއްﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ: "ﷲގެ ރަސޫލާ މުޙައްމަދު صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ ގެ ޙަދީޘެއް ރައްދުކޮށްފިމީހާ، ފަހެ އެމީހަކު އެހުރީ ހަލާކެއްގެ ތުންފަތް މަތީގައެވެ."

އިމާމް އަބޫ ޙަނީފާ ރަޙިމަހުއްﷲ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ: "ޙަދީޘެއް ޞައްޙަވެއްޖެނަމަ، ފަހެ، އެއީ ތިމަންކަލޭގެފާނުގެ މަޛްހަބެވެ."
ވީމާ، އަހަރެމެންގެވެސް މަޛްހަބަކަށް ވާންޖެހޭނީ ޞައްޙަ ޙަދީޘްފުޅުތަކެވެ.
ﷲ ގެ ފަރާތްޕުޅުން ވަނީ ދީނެވެ. ރަސޫލާ (محمد صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ) ގެ ވާޖިބަކީ އެ ދީން ސާފުކޮށް މީސްތަކުންނަށް ބަޔާންކުރުމެވެ. އަދި މީސްތަކުންގެ މައްޗަށް އޮތީ އެއަށް ތަބާވުމެވެ.



وَالصَّلاتُ وَالسَّلام عَلَى حَبِيْبِنَا وَرَسُوْلِنَا وَنَبِيِّنَا وَسَيِّدِنَا وَقَائِدِنَا مُحَمَّدٌ الرَّسُوْلُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ تَسْلِيْمًا كَثِيْرًا

وَآخِرُ دَعْوَنَا أَنِ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْـعَالَمِيْن
‏‏.

Friday, August 3, 2007

ކުފުރުގެ ޢަމަލެއް ކުރާ އަދި ކޮންމެ މީހަކީ ކާފަރެއް ނޫނެވެ
Al-Insaan
އޮޅުވާނުލާތި އިނގެއެވެ. މިބުނަނީ ހުރިހާ އެންމެންގެ ވާހަކައެއް ނޫނެވެ. މިކަހަލަ ބޮޑެތި ކަންކަމުގައި އެތައް އާޔަތްތަކާޢި ޙަދީޘްތަކެއް އައިސްފައި ވާއިރު، އެތަކެތި ނޭނގި، އެންމެ އާޔަތެއްގެ މައްޗަށް ހުރިހާ އެންމެން ކާފަރު ކޮށް އެމީހުންގެ ބޯކަނޑަން ހުކުމް ކުރަން ހެޔޮ ވާނެތޯއެވެ؟ ހިތާމައަކީ ޤުރުއާނާއި ސުންނަތުގެ ޢިލްމުނެތި، ދީނުގެ ބޮޑެތި ޢިލްމުވެރިން އެކަންކަމާއިމެދު ދައްކަވާފައި ހުރި ވާހަކަތައް ނުބަލާ، ނެޓުން ކޮންމެވެސް ސައިޓަކުން އެއްޗެއް ފެންނައިރަށް އޭގެ މައްޗަށް ޙުކުމް ކޮށް ނިންމާލާތީއެވެ. ގިނަފަހަރު މިފަދަ ތަކެތީގައި ހުންނަނީ އެބައެއްގެ ކޮޅު ވަރުގަދަ ކުރުމައްޓަކައި ފަތުވާއެއްގެ ތަންކޮޅެއްނަގައި އެބުނަން އުޅޭ އެއްޗަކަށް ބާރުދީފައެވެ. މިގޮތުން شَيْخُ الإِسْلاَم ابن تَيْمِيَة ގެ ފަތުވާއަށް ބަލާލަމާތޯއެވެ. شَيْخُ الإِسْلاَم ابن تَيْمِيَة ވިދާޅުވިއެވެ. "الله تعالى އެކަލާނގެ ރަސޫލާ އެދީނަކާއިގެން ފޮނުއްވި ޙައްޤުދީނުން ނިކުމެ، އެކަލާނގެ ރަސޫލާގެ ދޫފުޅުމަތިން އެކަލާނގެ ޚަބަރު ދެއްވި ހުރިހާ ކަމެއް އިޤުރާރު ނުކޮށް، الله އާއި އެކަލާނގެ ރަސޫލާ ޙަރާމް ކުރެއްވި ކަންތައް ޙަރާމް ނުކުރާ މީހާ، މިސާލަކަށް: ތިމާގެ ޝެއިޚު ތިމާއަށް ރިޒްޤު ދެއްވާކަމުގައި ނުވަތަ ނަޞްރު ދެއްވާ ކަމުގައި ނުވަތަ ހިދާޔަތް ދައްކަވާ ކަމުގައި ނުވަތަ ތިމާގެ ފަރިޔާދުތަކަށް އިޖާބަދޭ ކަމުގައި ނުވަތަ ތިމާގެ ޝެއިޚު، ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلم އަށްވުރެ މާތްވެގެންވާ ކަމުގައި އިޢުތިޤާދު ކުރާ މީހާ ދަންނައެވެ. އޭނާ މިއިން ކަމެއް ފާޅުކުރާނަމަ އޭނާއަކީ ކާފިރެކެވެ. އަދި ފާޅުނުކޮށް ހިތުގައި ފޮރުވައިގެން ހުރިނަމަ އޭނާއަކީ މުނާފިޤެކެވެ." މައްސަލައަކީ މިހާ ހިސާބައް ގެނެސްފައި މިފަތުވާގައި ދެން ނުނިމި އޮތްބައި ނުގެނެސް އެފަދަ ހުރިހާ އެންމެން ކާފަރުން ކަމުގައި ޙުކުމް ކުރާކަމެވެ. ނުނިމި އޮތްބަޔަށް ބަލާލަމާތޯއެވެ. "މިޙުކުމް އެފަދައިން ބުނާ ހަމަ ކޮންމެ މީހެއްގެ މައްޗަކަށް ނާންނާނެއެވެ. އެއީ އެނާގެ މައްޗަށް ކުފުރުގެ ޙުކުމް ކުރުމުގެ ޝަރުތުތައް އޭނާގެ ކިބައިގާ ވެ، އަދި އޭނާގެ މައްޗަށް އެޙުކުމް ނަފީ ކުރާ ސަބަބުތައް އޭނާގެ ކިބައިން ފިލައިފުމަށް ދާންދެނެވެ. މިސާލަކަށް އަލަށް އިސްލާމްވާ މީހަކު ރަލާއި ރިބާ ޙަލާލުކަމަށް ބުންޏަސް ކުފުރުގެ ޙުކުމް އޭނާގެ މައްޗަށް ނާންނާނެއެވެ. (ސަބަބަކީ އޭނާއަށް އަދި ދީނުގެ ޙުކުމްތަކެއް ރަގަޅަކަށް ނޭނގޭނެއެވެ.) އަދި އިސްލާމީ މާހައުލާއި މުޅިން ދުރުގައި އުޅެ ބޮޑުވި މީހާގެ މައްޗަށްވެސް މިޙުކުމެއް ނާންނާނެއެވެ." (مجموع الفتاوى: 3/354) އަހަރުމެން ރާއްޖޭގައި މިތިބަ ގިނަ މީހުންނަކީ "لا اله الاّ الله محمد رسول الله" ކިޔައިގެން ތިބި ބަޔަކަސް، ހަމަ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް އެމީހުންނަށް ދީނުގެ ޢިލްމު އެއްވެސް ވަރަކަށް ނޭނގެއެވެ. އަދި މިއޮތް ހުރިހާ ދުވަހު ދީން އޮޅުވާލައިފާ އޮތުމުން، އެމީހުންނަށްވަނީ ދީނުގެ ޙަޤީޤަތް އޮޅިފައެވެ. އެހެންކަމުން އެފަދަ ޖާހިލު ބަޔަކަށް އެކަން ބަޔާން ކޮށްދިނުމުގެ ކުރީން އެމީހުން ކާފަރުކޮށް ބޯކަނޑަން އިޢުލާނުކުރުން ހުއްދަވެގެން ނުވެއެވެ. ރަނގަޅެވެ، އެމީހުންގެ ތެރޭގައި ހަމަ ސީދާ ސާފު ކުފުރު ފެންނަން ތިބި ބަޔަކު އެބަތިއްބެވެ، އެހެންނަމަވެސް އޭގެ ސަބަބުން ދެންތިބި އެހެންމީހުންނަށް އެފަދަ ޙުކުމެއް ކުރެވިދާނެތޯއެވެ؟

އަޅުގަނޑުމެންގެ ނަފްސުތަކާއި ސުވާލު ކޮށްލަމާތޯއެވެ؟

އަޅުގަނޑުމެންގެ ނަފްސުތަކާއި ސުވާލު ކޮށްލަމާތޯއެވެ؟
Maldify
الحمد لله والصلاة والسلام على نبينا محمد وعلى آله وأصحابه ومن تبعهم بإحسان إلى يوم الدين އިސްލާމީ އުއްމަތް ހަލާކުވެ ދިއުމުގެ އަޞްލަކީ ދީނުގެ ޢިލްމު އުުނގެނިގެން ތިބި މީހުން، އެޢިލްމު އޮޅުވާލުމާއި މީސްތަކުން ދީނުގެ ޢިލްމު ނޭނގި ތިބެ ދީނުގެ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކަށް ޙުކުމް ކޮށް ފަތުވާދީ ހަދައި އުޅުމާއި، ޤުރުއާނާއި ސުންނަތުގެ ހިދާޔަތުން އެއްކިބާވެގެން ދިއުމެވެ ދީނުގެ ޙުކުމްތަކާއި ބޮޑެތި މައްސަލަތަކުގެ ތެރެއަށް ވަދެ އެކަންތައްތައް ބަޔާން ކޮށްދޭއިރު އަޅުގަނޑުމެން އެޢިލްމު އުނގެނިގެން ތިބި ބައެއް ކަމުގައި ވާންޖެހެއެވެ. ދީނުގެ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކުގައި ސަލަފުއް ޞާލިޙުންގެ ޢިލްމުވެރީން ވިދާޅުވެފައިވަނީ ކީކޭތޯ ނުބަލާ، އެންމެ އާޔަތަކާއި ޙަދީޘްއެއް އެނގޭ އިރަށް އެކަހަލަ ބޮޑެތި މައްސަލަތަކުގެ ތެރެއަށް ފުންމާލައި ފަތުވާ ދޭން ފަށައިފިނަމަ ދެން އިސްލާމީ އުއްމަތް ދާނީ ހަލާކުގެ ތެރެއަށް ވެއްޓިގެން ނޫންތޯއެވެ. އެހެންވީމާ އަޅުގަނޑުމެން ޢަރަބި ބަހާއި ދީނުގެ ޢިލްމު އުނގެނުމަށް އަވަސްވެ ގަންނަމާތޯއެވެ ދީނުގެ ޢިލްމަކީ ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلمގެ ކިބައިން ވާރުތަވަމުން އަންނަ އެއްޗެކެވެ. ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްފުޅު ކުރައްވާފައި ވެއެވެ. "وأن العلماء ورثة الأنبياء" (رواه البخاري, في كتاب العلم/10). މާނައަކީ: "އަދި ހަމަކަށަވަރުން ޢިލްމުވެރީންނަކީ ނަބިއްޔުންގެ ވާރުތަވެރީންނެވެ ހިތާމައަކީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރެއިން ދީނަށް ލޯބި ހުންނަ ކުދިންވެސް، ދީނުގެ ޢިލްމު ޙާޞިލް ކުރުމުގައި އެކަށީގެންވާ ވަރަށް މަސައްކަތް ނުކުރާކަމެވެ. ބޭރުގައުމު ތަކުން ޢިލްމު ޙާޞިލްކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބުމުންވެސް ބައެއް ކުދިން ޙިފްޒު ކްލާސްތަކުގައި އުޅެފައި ކެނޑިގެން އަންނަނީއެވެ، ނުވަތަ އަވަސް އަވަހަށް އެއް ޖާމިޢާއިން އަނެއް ޖާމިޢާއަށް ބަދަލުވާން ހަދައިގެން ނުކިޔެވި އެނބުރި އަންނަން ޖެހެނީއެވެ. ނުވަތަ އެއް ޝެއިޚެއް ކަމު ނުގޮސްގެން އެތައް ޝެއިޚުންނެއް ކައިރީން އެގޮތަށް ގޮސް ބަދަލުވެ އެންމެ ފަހުން އެއްވެސް ޢިލްމެއް ނުލިބި އެންމެ ކުޑަމިނުން އަރަބި ބަސްވެސް ރަނގަޅަށް ނޭނގި، އަނބުރާ ރާއްޖެ އަންނަނީއެވެ. އެހިނދު ޚުދު އަޅުގަނޑުމެންނަށް މިތިބެވެނީ ދީނުގެ ޢިލްމުގައި ސަލަފުއް ޞާލިޙުން އަޅުއްވައިދެއްވެވި ބިންގާގެ މަތީ ރަނގަޅަށް ޘާބިތު ނުވެވިއެވެ ރަސޫލު الله صلى الله عليه وسلم ޙަދީޘްފުޅުކުރައްވާފައިވެއެވެ. " إِنَّ اللهَ لا يَقْبِضُ العِلْمَ انتزاعًا ينتزعُه مِن العبادِ ، ولكن يَقْبِضُ العِلْمَ بقَبْضِ العُلماءِ ، حَتَّى إذا لم يُبْقِ عالمًا اتَّخذَ النَّاسُ رؤوسًا جُهَّالاً، فَسُئِلُوا فأفتوا بغَيرِ عِلْمٍ فَضَلُّوا وأَضَلُّوا" (متفق عليه). މާނައަކީ: "ހަމަކަށަވަރުން الله تعالى ،އަޅުތަކުންގެ ކިބައިން ޢިލްމު ދައްމަވައިގަތުމަކުން އެޢިލްމެއް ނުހިއްޕަވާނެއެވެ. އެކަމަކު ޢިލްމު އެކަލާނގެ ހިއްޕަވާނީ ޢިލްމުވެރިން މަރުގަންނަވައިގެންނެވެ. ދެން އެއްވެސް ޢިލްމުވެރިޔަކު އެކަލާނގެ ނުބަހައްޓަވާހިނދު، މީސްތަކުން އެބައިމީހުންގެ ބޮޑުން ކަމުގައި ޖާހިލުން (ރޯނުއެދުރުން) ހަމަޖައްސާނެތެވެ. ފަހެ އެޖާހިލުން އެއްވެސް ޢިލްމަކާނުލައި ފަތުވާދޭނެތެވެ. ފަހެ، އެބައިމީހުން ތިބޭނީ ޚުދު މަގުފުރެދިފައެވެ. އަދި މީސްތަކުން މަގުފުރައްދާނެތެވެ" ވީމާ މިކަމުގައި ފުރަތަމަ އަޅުގަނޑުމެންގެ އަމިއްލަ ނަފްސުތަކާއި މެދު ވިސްނަންވީއެވެ. ހަމަ ނޭނގި ތިއްބާ އަޅުގަނޑުމެންނަކީވެސް މަތީގައި ބަޔާންވެ އެދިޔަ ޙަދީޘްގައިވާ ފަދައިން ޢިލްމަކާއި ނުލާ ދީނުގެ ބޮޑެތި ބޮޑެތި މައްސަލަތަކުގައި ފަތުވާދޭ ބަޔަކަށް ވެދާނެއެވެ. وصلّ اللهم وسلّم على نبيِّنا محمّد وعلى آله وصحبه وسلّم